Gaat deze wet social media voor tieners veranderen?

Pieter Smit · 2026-11-05

Stel je voor: je bent 15 en je eindeloze TikTok-feed houdt je elke avond wakker. Californië wil daar paal en perk aan stellen, maar Google, Meta en TikTok vechten dat aan. Wat betekent dat voor jou? De drie techgiganten hebben woensdag elk een rechtszaak aangespannen tegen de procureur-generaal van Californië, Rob Bonta. Ze willen voorkomen dat een nieuwe wet ingaat die social media verslavend maakt voor jongeren onder de 16. De wet, AB 1709 genaamd, treedt op 1 januari 2027 in werking. ### Wat houdt de wet precies in? De wet verbiedt platforms om zogenaamde 'verslavende functies' aan te bieden aan gebruikers onder de 16. Denk aan oneindig scrollen, automatisch afspelen en een feed die je blijft boeien. De wet noemt deze functies 'psychologisch uitbuitend' en bedoeld om de betrokkenheid te maximaliseren, wat leidt tot dwangmatig gebruik. Platforms moeten 'redelijke maatregelen' nemen om te voorkomen dat jongeren deze functies krijgen. ### Waarom vechten de bedrijven terug? Google, Meta en TikTok vinden dat de wet hun recht op vrije meningsuiting schendt. Ook beroepen ze zich op Section 230, een Amerikaanse wet uit 1996 die online platforms beschermt tegen aansprakelijkheid voor inhoud van gebruikers. Volgens critici geeft Section 230 platforms te veel immuniteit. Google stelt in zijn rechtszaak dat YouTube aanbevelingen personaliseert om jonge kijkers relevante en leeftijdsgeschikte content te bieden. Autoplay zou juist helpen om educatieve video's als een playlist achter elkaar te bekijken. 'De verboden van AB 1709 op gepersonaliseerde aanbevelingen en autoplay zouden YouTube's inspanningen om veilige, verantwoorde en verrijkende ervaringen te bieden, dwarsbomen', aldus de rechtszaak. Meta voert aan dat zijn diensten miljarden mensen wereldwijd in staat stellen ideeën uit te wisselen en steun te bieden. Het verbieden van gepersonaliseerde feeds en autoplay zou het voor Meta onwettig maken om überhaupt meningen aan minderjarigen te verspreiden. > 'Ze framen dit als een vrijheidsstrijd, maar wat echt op het spel staat is een verdienmodel dat winst maakt door kinderen te laten scrollen, zelfs als dat hen in gevaar brengt.' – Lennon Torres, Heat Initiative ### Een duur lesje voor Meta In augustus schikte Meta een zaak over de veiligheid en verslaving van jongeren voor 17 miljard dollar (omgerekend zo'n 15,7 miljard euro). Zonder schuld te bekennen, beloofde het bedrijf onder meer: - De dagelijkse tijd van tieners op Instagram en Facebook beperken tot twee uur. - Toegang 's nachts en tijdens schooluren blokkeren. - Tieners de optie geven voor een standaardfeed zonder algoritme. - Tieners de mogelijkheid geven autoplay uit te zetten. Meta riep YouTube en TikTok op om dit 'nieuwe industriestandaard' over te nemen, maar geen van beide ging erop in. ### Wat betekent dit voor jou? De rechtszaken kunnen de invoering van de wet vertragen of zelfs tegenhouden. Ondertussen blijft de discussie over de balans tussen vrije meningsuiting en de bescherming van jongeren op social media doorwoeden. Wat vind jij? Moeten platforms strenger optreden tegen verslavende functies, of gaat dat ten koste van de vrijheid?