Grote techbedrijven vechten tegen jeugdwet: waarom Google, Meta en TikTok naar de rechter stappen

Pieter Smit · 2026-11-05

Stel je voor: je bent een tiener en je scrolt eindeloos door TikTok, YouTube of Instagram. Herkenbaar? De Amerikaanse staat Californië wil daar paal en perk aan stellen met een nieuwe wet. Maar drie grote techbedrijven—Google, Meta en TikTok—vechten die wet nu aan. Wat is er aan de hand? ### De wet die jongeren moet beschermen De wet, genaamd AB 1709, gaat op 1 januari 2027 in. Vanaf dan mogen platforms geen "verslavende functies" meer aanbieden aan gebruikers onder de 16. Denk aan oneindig scrollen, automatisch afspelen en een "verslavende" feed. De wet noemt deze functies "psychologisch uitbuitend" en bedoeld om de betrokkenheid te maximaliseren, wat leidt tot dwangmatig gebruik. De platforms moeten ook "redelijke maatregelen" nemen om te voorkomen dat jongeren deze functies krijgen. ### De juridische strijd Google, Meta en TikTok hebben woensdag elk een rechtszaak aangespannen tegen de Californische procureur-generaal Rob Bonta. Ze vinden dat de wet hun recht op vrije meningsuiting schendt en in strijd is met Section 230, een federale wet uit 1996 die online platforms beschermt tegen aansprakelijkheid voor inhoud van gebruikers. Google stelt dat zijn dochteronderneming YouTube aanbevelingen personaliseert om jonge gebruikers relevante en leeftijdsgeschikte content te bieden. Autoplay zou juist helpen om content naadloos te bekijken, zoals een playlist met educatieve video's. Meta voert aan dat zijn diensten miljarden mensen wereldwijd in staat stellen ideeën uit te wisselen en steun te bieden. Een verbod op gepersonaliseerde feeds en autoplay zou het voor Meta onmogelijk maken om überhaupt met minderjarigen te communiceren. ### Kritiek op de techgiganten Lennon Torres, directeur van de belangenorganisatie Heat Initiative en voormalig kind-influencer, verwerpt de argumenten van de bedrijven. "Ze framen dit als een strijd voor vrije meningsuiting, maar wat echt op het spel staat is een verdienmodel dat winst maakt door kinderen te laten scrollen, zelfs als dat risico's met zich meebrengt," zegt Torres. De Californische procureur-generaal heeft laten weten de rechtszaken te bestuderen en benadrukt zich in te zetten voor de bescherming van kinderen online. ### Een duur akkoord Interessant detail: in augustus trof Meta een schikking van 17 miljard dollar in een zaak over de veiligheid en verslaving van jongeren op sociale media. Zonder schuld te bekennen, beloofde Meta onder meer om de dagelijkse tijd van tieners op Instagram en Facebook te beperken tot twee uur, 's nachts en tijdens schooluren de toegang te blokkeren, een niet-algoritmische feed aan te bieden en autoplay uitschakelbaar te maken. Meta riep YouTube en TikTok op om dit "industriestandaard" over te nemen, maar beide bedrijven gingen daar niet op in. ### Wat betekent dit voor jou? Als je in Nederland woont, heeft deze Californische wet direct geen invloed op jou. Maar de uitspraak kan wel een signaal zijn voor wetgevers elders, ook in Europa. De vraag is hoe ver platforms mogen gaan om jongeren te beschermen zonder hun eigen verdienmodel om zeep te helpen. En of rechtbanken vinden dat veiligheid zwaarder weegt dan vrijheid van meningsuiting. Wat denk jij? Moeten sociale media strenger worden gereguleerd als het om minderjarigen gaat? Of schieten overheden te ver door? Laat het weten in de reacties. ### Bronnen en meer informatie - [Californische wet AB 1709](https://leginfo.legislature.ca.gov/faces/billTextClient.xhtml?bill_id=202320240AB1709) (nofollow) - [Artikel over de rechtszaken](https://example.com) (nofollow) *Dit artikel is geschreven door Pieter Smit, expert lokale informatievoorziening en burgerdienstverlening.*